درمان نازایی با IVF چگونه است؟ این روش درمانی چه میزان موفق بوده و درصد موفقیت آن چقدر است؟ شکل گیری و انتقال جنین در روش IVF چه مراحلی دارد؟
بچه دار شدن همیشه به همان سادگی که تصور میشود نمیباشد، در برخی مواقع ممکن است پس از ماهها تلاش جهت بارداری هیچ نتیجهای حاصل نشود و زوجین به دنبال علت و درمان ناباروری خود به مراکز باروری مراجعه نمایند.
روشهای مختلفی جهت درمان ناباروی وجود دارند که شامل دارو، جراحی، لقاح داخل رحمی و لقاح آزمایشگاهی میشود.
IVF مخفف واژهی لقاح آزمایشگاهی به انگلیسی میباشد. درمان IVF یکی از روشهای شناخته شده در درمان ناباروری میباشد که با استفاده از دارو و جراحی ابتدا باروری تخمک توسط اسپرم انجام میشود و سپس به لانه گزینی و کاشت تخمک بارور شده در رحم کمک مینماید.
مراحل درمان نازایی با روش IVF
درمان ناباروری با IVF که بهتر است تحت نظر بهترین متخصص زنان در اصفهان انجام شود، مراحل مختلفی دارد که در ادامه به آنها اشاره میکنیم:
- القای تخمک گذاری
ابتدا خانم باید چند ماه داروهای باروری مصرف نماید تا تخمدان بتواند تخمکهای بالغ و آماده جهت لقاح تولید نماید، این عمل القای تخمک گذاری نامیده میشود. در طی این دوره باید به صورت منظم سونوگرافی و آزمایش خون انجام دهید تا میزان هورمونها و تولید تخمک پیگیری شود.
- بازیابی تخمک
زمانی که تخمدانها به تعداد کافی تخمک بالغ تولید کرد این تخمکها از بدن خارج میشود، این مرحله بازیابی تخمک نامیده میشود. روش بازیابی تخمک یک عمل جزئی میباشد که در مطب و یا کلینیک باروری انجام میشود.
در طی این روش ابتدا به شما آرام بخش تجویز میشود تا در طی عمل احساس راحتی داشته باشید. سپس با هدایت دستگاه سونوگرافی یک لولهی نازک و توخالی از طریق واژن وارد تخمدان میشود و از طریق دستگاه مکنده تخمکها به آرامی از داخل فولیکولهای نگهدارنده تخمک در تخمدان خارج میشوند.
- تلقیح
در آزمایشگاه، تخمکهای خارج شده از بدن زن با اسپرمهای دریافتی از مرد و یا اسپرمهای اهدایی در شرایط کنترل شدهی آزمایشگاهی ترکیب میشوند. در صورتی که اسپرم تحرک کمی دارد و یا تحرک ندارد از روشهایی مانند تزریق مستقیم اسپرم به تخمک استفاده میشود تا لقاح با موفقیت بیشتری انجام شود.
پس از اینکه اسپرم با موفقیت با تخمک لقاح یافت، تخمکهای بارور شده تقسیم سلولی جهت تبدیل شدن به جنین را آغاز مینمایند. در این مرحله جنین در انکوباتورهای مخصوص به مدت 3 الی 5 روز نگهداری میشوند و پس از آن 1 یا چند جنین به رحم زن منتقل میشود.
انتقال جنین در روش درمان نازایی IVF
3 الی 5 روز پس از باروری تخمک و زمانی که تخمکهای بارور شده بدون هیچ مشکلی تقسیم سلولی را آغاز نمودند 1 یا چند جنین به رحم مادر انتقال پیدا میکنند. در این روش تخمکهای بارور شده با استفاده از یک لولهی آزمایش و از طریق دهانهی رحم به رحم منتقل میشوند.
در صورتی که یکی از جنینها به پوشش داخلی رحم بچسبند بارداری اتفاق میافتد. این مرحله نیز در مطب و یا کلینیک باروری قابل انجام میباشد و معمولاُ دردناک نمیباشد.
10 روز پس از انتقال جنین، آزمایش خون بارداری انجام میشود. در صورتی که نتیجه مثبت باشد درمان با موفقیت انجام شده و پس از این مرحله باید درمانهایی برای حفظ و سلامت جنین انجام شود. در صورت شکست درمان مراحل درمان دوباره تکرار میشود.
مراقبتهای پس از انتقال جنین در روش IVF
پس از انتقال جنین به رحم میتوانید به منزل بازگردید و استراحت نمائید. از روز بعد از انتقال جنین میتوانید به فعالیتهای روزمرهی خود بازگردید اما لازم است تمام دستورالعملهایی که پزشک به شما ارائه نموده است را به خوبی انجام دهید.
در 8 تا 10 هفتهی اول پس از انتقال جنین ممکن است قرصها و یا داروهای هورمونی به صورت روزانه برای شما تزریق شود. هورمون پروژسترون میتواند احتمال زنده ماندن جنین در رحم را افزایش دهد.
در صورتی که زوجین مشکل تخمک گذازی و یا تولید اسپرم سالم داشته باشند میتوانند از تخمک و یا اسپرم اهدایی استفاده نمایند.
عوارض درمان ناباروری با IVF
مانند تمام مداخلات پزشکی، مراحل مختلف IVF نیز با عوارضی همراه است که برخی از آنها عبارتند از:
- نفخ
- گرفتگی
- سردرد
- عفونت
- خونریزی
- حساسیت در سینهها
- کبودی ناشی از تزریق
- تغییر رفتار و نوسانات خلقی
- واکنش آلرژیک نسبت به برخی از داروها
روش IVF از لحاظ عاطفی نیز میتواند برای زوجین روزهای سختی را ایجاد نماید. در مسیر درمان زوجین و یا خانوادههای آنها ممکن است با اضطراب و افسردگی مواجه شوند. در این دوره در صورتی که با احساس ناامیدی، افسردگی، استرس و یا سایر احساسهای دردناک مواجه شدید میتوانید با روانپزشکان مرکز و یا مشاورهای خارج از مرکز صحبت نمائید تا بتوانید آرامش خود را بازیابی نمائید.
میزان موفقیت درمان IVF
روش IVF که مانند درمان ناباروری با IUI، از جمله درمانهای اثربخش در میان روشهای درمان نازایی است، مراحل مختلفی دارد و از ابتدای شروع درمان تا رسیدن به نتیجه ممکن است چند ماه زمان لازم باشد. در برخی موارد در همان اولین درمان زوجین به بارداری میرسند اما در برخی افراد ممکن است چندین مرتبه نیاز به تکرار درمان باشد. با توجه به دلیل اصلی ناباروری و شرایط جسمانی بدن افراد ممکن است درمان IVF برای همهی افراد موفقیت آمیز نباشد. پیش از شروع درمان میتوانید شانس موفقیت خود را از پزشک بپرسید و در صورت رضایت درمان را آغاز نمائید.